Rożnowice - rys historyczny


   Strona główna    Kościół    Cmentarz Wojskowy    Kapliczki i krzyże przydrożne    Galerie zdjęć

Klikinij aby zobatrzyć powiększenie

w 1291 wieś przeszła tytułem zamiany na własność biskupstwa krakowskiego. Przed 1354 otrzymała prawo niemieckie. Parafia fundacji biskupiej powstała prawdopodobnie 2 poł. XIV w. Pierwsza wzmianka 1415. Kardynał J. Radziwiłł 1598 wcielił beneficjum paraf. do prebenedy kaznodziei prepozytury bieckiej. Dokument fundacji parafii z 1389 jest falsyfikatem, chociaż rok ten może być istotnie datą fundacji parafii. Szpital istniał pocz. XVII w. ; w 1758 po spaleniu starego, wybudowano nowy. Szkoła istniała 1595.

Kronika kościelna od 1847, księgi metrykalne od 1684.

Jadąc z Biecza przez Binarową i Racławice trafiamy do Rożnowic. Dawna nazwa tej wsi to Rozemberg, Rozembarg, Rozembark została spolszczona po drugiej wojnie światowej. Ślady osadnictwa pochodzą tu z późnej epoki kamiennej, na terenie wsi znaleziono kilka siekierek krzemiennych (niektóre są w muzeum w Bieczu). Rożnowice lokowane były w pierwszej połowie XIV w. na terenie wsi Niemścino, powstałej prawdopodobnie w XIII w. W XIV w. należały do biskupstwa krakowskiego, później stanowiły własność starostwa bieckiego. Sołectwo było w posiadaniu Rozembarskich herbu Jastrzębiec. W owym czasie było bardzo silne osadnictwo niemieckie związane z przywilejami królewskimi. Pozostałość tego osadnictwa można spotkać jeszcze np. w nazwiskach rodowitych mieszkańców: Duran, Firszt, Olbrych...

Kościół zbud. 1756 lub 1764 staraniem Prob. Pawła Gołkowskiego. Kilkakrotnie odnawiany m.in. 1894. Konsekrował bp przemyski Fr. Wierzchleyski 20 VI 1850 r. Barokowy. Drewniany, konstrukcji zrębowej z wieżą konstrukcji słupowe, pobity gontem i blachą. Trzynawowy, z prezbiterium zamkniętym trójbocznie, po którego bokach zakrystia i dawny skarbczyk. Przy korpusie od poł. niwielka kruchta, od zach. wieża. w prezbiterium i nawie głównej pozorne sklepienie kolebkowe, w pozostałych pomieszczeniach i nawach bocznych stropy. Wnętrze o stylowym charakterze późnobarokowym, rozczłonkowane czterema kollumnami o bogatych cokołach i ogzymsowanych głowicach, dźwigających arkady międzynawowe o łuku spłaszczonym. W tęczy belka ozdobnie wygięta. Dachy sidłowe. Wieża o ścianach silnie pochyłych, z wąską izbicą, zwieńczoną wysmukłym hełmem barokowym. Wewnątrz polichromia dekoracyjna i figuralna, eklektyczna 1894. Ołtarz główny późnobarokowy ok. poł. XVIII w. w nim wymienne rzeźby: św. Andrzej, Chrystus Król, Ecce Homo, MB z Dziciątkiem; w zwieńczeniu rzeźba Św. Trójcy. Dwa ołtarze boczne rokokowe 2 poł. XVIII w. Chrzcielnica kamienna z pokrywą rokokową 2 poł. XVIII w. Ambona rokokowa 2 poł. XVIII w. Organy rokokowe, przerobione. Obrazy:

  1. Ostatnia wieczerza XVIII/XIX w.
  2. Św. Mikołaj, patron żeglarzy zapewne pocz. XIX w.

Rzeźby

  1. Pietâ
  2. Chrystus dźwigający krzyż i św. Weronika, barokowe XVII w.

Krucyfiks późnogotycki XVI-XVIIw. Na tęczy krucyfiks barokowy. Monstrancja 1 poł. XIX w. Ornat z kolumną z pasa polskiego XVIII/XIX w.

Figury

  1. Barokowa 1746, kamienna, z rzeźbą św. Jana nepomucena i kartuszem z herbem Abdank na cokole;
  2. barokowa XVIII w. kamienna z rzeźbą św. Michała Archanioła;
  3. wzniesiona XVIII/XIX w. z rzeźbą św. tadeusza
Obecny kościół, zbudowany w 1756 r., wzorowany był na drewnianych okolicznych kościołach. Wnętrze kościoła wykonano w stylu późnobarokowym, zaś polichromię dekoracyjną, o motywach figuralnych, w 1894 r. Ołtarz główny jest późnobarokowy. W kościele znajduje się kilka obrazów z różnych epok i krucyfiks późnogotycki. 0podal kościoła znajduje się murowana kaplica z 1 poł. XIX w. będąca równocześnie miejscem pochówku tut. dziedzica Więckowskiego i jego żony. We wsi jest kilka ciekawych figur i krzyży z XVIII i XIX w. Na terenie podworskim zachowana część dawnego dworu obronnego zw. lamusem. Budynek o grubych kamiennych murach z kolebkowo sklepionymi piwnicami, wzniesiony przypuszczalnie w 1 poł. XVI w., później zamieniony na lamus i włączony w zespół budynków gospodarczych. Masywne drzwi nabijane żelaznymi ćwiekami, na których według tradycji, podpis Jakuba Szeli z 1846 r. Po wojnie zbudowano tu nową szkołę, ośrodek zdrowia, remizę OSP. We wsi jest poczta. Rożnowice posiadają dogodne połączenie PKS z Krakowem, Gorlicami i Jasłem. Obecnie Rożnowice liczą około 400 numerów i 1700 mieszkańców. Terytorialnie należą do Gminy Biecz, Powiatu Gorlickiego i Województwa Małopolskiego.

Na podstawie książek:

Tadeusz Ślawski Biecz, Rzeszów 1986 r.

Stanisław Kłos Gorlice i okolice Warszawa 1976 r.


   Strona główna    Kościół    Cmentarz Wojskowy    Kapliczki i krzyże przydrożne    Galerie zdjęć